Viraj da Gaz Açma

Bu gün “Doğru Bildiğimiz Yanlışlar” konusunu işlerken Virajda Gaz Açma, konusunu tekrar etmenin faydalı olacağına inanıyorum.

Amaç; bildiğimiz ( Uzmanı Olduğumuz ) bir tekniğin hafızamızda yeniden canlanmasını sağlamak. Doğru Bildiğimiz yanlışları tespit edip, motosiklet kullanmayı keyifli bir hale getirmek istiyorum. Daha doğrusu; girilen virajları “Ben Bilirim, Ben Yaparım” egosuyla atlatmak yerine, viraj bilgi ve teknik desteği ile keyifli hale getirmek arzusundayım.


Şimdi; düz bir alan ve  sabit bir hızla, motosikletinizle yatabildiğiniz kadar yatıp dönmeye, bir çember çizmeye çalışın. Buradaki kasıt, motosikletimiz ile çember çizmeye çalışırken viraj dönme tekniğimize katkı sağlamak olduğunu unutmayalım.

Bildiğiniz gibi sabit yarı çaplı virajlar çember yaydır. Sabit hızla çember çizen motosikletinizle yatış açısını bozmadan gazı biraz açıp motorun hızını artıralım…. ve motosikletin daha geniş bir çember çizmeye başladığını göreceksiniz. Yatış açınızı artırmadığımız sürece aynı çemberi daha yüksek hızla dönmeye başlar ve  motosikletiniz açılmaya başlar.

Bir viraja gereğinden yüksek bir hızla girdiğimizde motor o virajda gerektirdiği kadar dar bir çember çizemez, daha geniş bir çember çizmeye virajın dışına doğru açılmaya başlar.

Sağ virajda dışarı açılan motosiklet karşı şeritten gelen arabaya, sol virajda dışarı açılan motosiklet ise yolun dışındaki mıcıra veya bariyere doğru gitmeye başlar.  Buda bize istemediğimiz sonuçların yaşanmasına neden olur. Kısaca; Bizim için ölümcül hatalardan biri olur.

Kapalı alanda geniş bir çember çizmekte olduğumuz motosikletinize geri dönelim. Şimdi de geniş bir çember çizmekle meşgul olan motorumuzla yatış açısını hiç bozmadan gazı birazcık kısalım ve orada, daha düşük bir hızda sabitleyelim.

Ne olacaktır? Çizdiğimiz çember daralacaktır değil mi? Artık motosiklet daha dar bir dönüş yapmaktadır. Dahası daha keskin, dar virajı dönmeye başlayacaktır.

Daha Geniş Virajları Daha Hızlı daha Dar Virajları Yavaş dönmemizin ardında şu gerçek kendini ispatlamış olur. Sabit bir yatış ile motosiklet hızlanırsa dışarı açılır.

Diyelim ki keskin olduğunu bildiğimiz ve yaklaşırken girişi çıkışı devamı görünen bir viraj var. Bu viraj için motoru yatıyoruz ve sonra ne yapıyoruz? Gaz açıyoruz. Bunu muhtemelen bu yazımı okuyan herkes duymuş, okumuştur.

Bombeli yapıya sahip olan Motosiklet lastiğini düşünelim.  Motor dik ve düz giderken, lastik orta bölmesinde, en geniş çevreye sahip olduğunu görürsünüz.

Şimdi; gaz kolu sabit vaziyette motorumuzu yatırın ve motosiklet dönmeye başlasın. Şimdi artık lastiğin daha küçük bir çembere sahip olduğunu görürsünüz.

Lastiğin yatıkken bastığı nokta hizasından lastiğin çevresini çizince oluşturacağımız çemberi düşünün. Daha küçük bir çember. Bu da bir tur başına lastiğin aldığı yolu kısaltıyor olduğunu görürsünüz.

Motorun gazını sabit tuttuğumuza göre, lastiğimiz birim zamanda aynı sayıda tur çevirmeye devam ediyor olacaktır. Ama tur başına kat ettiği yol azaldığı için artık motorumuzun hızı azalacaktır. Bu hızın azaldığı esnada eylemsizlik gereği ağırlık öne doğru aktarılıyor olacaktır.  Bu da arka tekerdeki yükü hafiflettiği için sürücüde arka tekerde bir güvensizlik, kaydı kayacak hissi uyandırır.  Bu hisse engel olabilmek için, yani ağırlığın öne aktarılmasına engel olmak için, motorun hız kaybını telafi edecek kadar gaz açmamız gerekecektir.

Ağırlık dengesini istenilen biçime getirmek, stabiliteyi artırmak için motor yatış açısına geldikten sonra gazı biraz açıyoruz. Açılan bu gaza da yol eğitimlerinde Destek Gazı diyoruz.

Bu destek gazının ne kadar olması gerektiğini Motosiklet Yol Sanatı kitabının Orjinalinin Son Baskısında şöyle açıklamışlar.

Görüyorsunuz, Keith Code videosunda izlediğiniz, kitabında okuduğunuz virajda gaz açma ile aynı şey değil. Orada gaz kontrolünün birinci kuralı olarak “gaz açılmaya başladıktan  sonra eşit aralıklarla, düzenli bir şekilde ve sürekli bir şekilde dönüşün geri kalanında gaz açmaya devam etmek” öğretiliyor. Motosiklet yol sanatı ise motosikletin hızının artmasının istenmediğini açıkça söylerken Keith Code’un önerisinde motorun hızı artırılıyor. Açıkça çelişiyorlar.

Birisinin pist için birisinin yol sürüşü için tasarlanmış olması belki de bu çelişkiyi açıklıyordur. Üstelik Keith Code hem kitapta hem de videoda bu kuralın uygulanmayacağı bazı istisnalardan da bahsediyor: Yokuş aşağı inişlerdeki virajlar, çift apeksli virajlar, daralan virajlar.

Ek olarak Keith Code aynı videoda gazın kapatılmasını gerekli kılacak koşullara karşı, “Virajda gaz açmanızı pratik ettiğiniz kadar gaz kapatmanızı da pratik edin.” diyor. Yani Keith Code’a göre bile her zaman, yedi iklim dört mevsim, her koşulda viraj boyunca gaz açmak diye bir durum yok.

Buraya kadar genel olarak, çıkışı henüz viraja yaklaşırken görünen virajları konu ettim. Ama bir de devamının nasıl olduğunu bilmediğimiz virajlar var. Üstelik bunlar zevkli sürüşler yaptığımız, virajlı dağ yollarında en fazla bulunan viraj çeşidi.

Yani öyle pistteki gibi devamı görünen viraj, yol koşullarında hayli az bulunan bir şey. Çoğu şunun gibi görünecek. Yani devamında daralıyor mu, açılıyor mu, sulu mu, kurumu, ortasında bir araba mı park etmiş hiç belli değil.

Ä°lgili resim

Şimdi böyle bir virajda motoru yatırdıktan sonra gaz kolunu motorun hızını artıracak şekilde devamlı açtığınızı düşünün. Ne kadar güvende olacaksınız? Limit noktası takibi yapmak bizi bu konuda güvende tutacak teknik. Ona ayrı bir yazıda yer vereyim. İlerisi görünmeyen bu viraj daralıyorsa, aynı hızda gitmeye çalışırsak motoru daha fazla yatırmamız gerekecektir. Yatmaya yerimiz varsa, o yatış açısı bizim kişisel limitlerimizi aşmıyorsa sorun yok. Ama artık motorumuz yatırabileceğimiz kadar yatmışsa ne yapacağız? Bu yazının başında kapalı alanda çember çizdiğimiz motoru hatırlayacağız.

Motorun daha dar bir çember çizmesi için gaz kolunu biraz kapatmıştık. İşte burada da artık yatacak yerimiz kalmayınca gaz kolunu kapatmaya başlıyoruz. Böylece motorumuz içeri doğru kapanmaya başlıyor. Sert bir gaz kapatmanın arka tekerdeki tutuşu azaltacağını, ön tekere fazla ağırlık gitmesine yol açacağının ve yeterince sert bir gaz kapatmanın düşmemize yol açacağının farkında olarak yumuşakça kapatmaya başlıyoruz.

Bir de genelde şöyle bir durum oluyor. Biz o an, en çok kadar yatabileceğimizi sanıyor olmamıza rağmen aslında motosikletin limitine gelmiş olmuyoruz. Yani o pozisyonda bir parça daha yatırmaya cesaret edebilmek akıllıca olabilir. Ama zor iş. Aslında limit noktası takibi yapıyor olsaydık virajın kapanmakta olduğunu biraz daha önceden fark ederdik. Ama o başka bir yazının konusu olsun.

Viraja gereğinden fazla hızla girdiğinizde, önünüzdeki virajı yeterince iyi değerlendiremediğinizde, daralan bir viraj sizin için sürpriz olduğunda “Bakışını koru ve gazı açmaya devam et. Ancak öyle dönebilirsin,” deyip Keith Code videosunu -eksik bir şekilde- referans gösterenlere sakın ha inanmayın. Dönmez, dışarı açılırsınız.

Çift apeksli bir virajda gaz kolunu açmaya devam etmenin sonuçları size çok kötü sonuçlar doğurabilir. “Benden Söylemesi”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

error: Content is protected !!
Call Now ButtonÜcretsiz Motosiklet Ambulans